Autor: Sylwia Włodyga
23 Listopada 2009, aktualizacja 2010-03-17 13:41:10
Wampir w "Kronikach Wampirów" Anne Rice: cz. II
Rozdział I : Pochodzenie i historia wampira.
fot. glowfoto.com
Według Dawida Pirie wampiryzm to „triumf płciowości nad śmiercią, cielesności nad duchem i materii nad niewidzialnym”. Do tej koncepcji przychyla się Maria Janion twierdząc, że wampiryzm związany jest z erotyzmem, miłością, której towarzyszy śmierć.
Metaforyczne definicje powyższych badaczy są najtrafniejsze do analizy tematu mojej pracy i do nich będę się odwoływać.
Mimo rozbieżności semantycznych definicje wampiryzmu łączy wspólna cecha: żerowanie wampira na drugiej istocie i odnoszenie z tego korzyści. Trudno znaleźć w mitach wampira, który potrafiłby się obejść bez krwi żywego człowieka.
Słowo „wampir” jest niejednoznaczne i podlega wielu definicjom. Jedną z nich proponuje Władysław Kopaliński: „wampir – w słowiańskiej demonologii ludowej upiór, duch zmarłego odstępcy, kacerza, osoby wyklętej, zbrodniarza, powracający na świat w postaci ogromnego nietoperza, aby wysysać krew ludzi śpiących, którzy sami z kolei stają się wampirami”. Inna słownikowa definicja opisująca wampira brzmi następująco: „według dawnych wierzeń ludowych trup wstający z grobu i wysysający krew ludzi; upiór”.
Erberto Petoia, prowadzący studia na temat wampirów postrzega ich dwojako - klasycznie i ludowo. Klasycznego wampira tożsamia z „(...) duchem zmarłej osoby lub jej trupem, ożywionym przez własnego ducha lub demona, który powraca, żeby zakłócać spokój żywym, pozbawiając ich krwi lub jakiegoś podstawowego organu w celu zwiększenia własnej witalności”. W tradycji ludowej „ wampir to często osoba przedwcześnie zmarła gwałtowną śmiercią, bądź której pozaziemskie życie nie jest szczęśliwe (...), każdy kto został zabity przez wampira”.Bliskoznaczne znaczeniowo wampirom są nasze rodzime upiory, czyli „duchy, widma ludzi zmarłych, błąkających się po świecie, nawiedzające żywych albo ożywione przez diabła trupy, wampiry, strzygonie, wypijające krew ludzką, w których istnienie wierzono powszechnie do XVII wieku (...)” . Warte wyjaśnienia jest słowo strzyga – „w ludowych wierzeniach słowiańskich wampiry, wiedźmy, czarownice szkodzące ludziom, pod postacią ptaków karmiące się krwią ludzką (...)” . Wymienione definicje wskazują na ludowe i słowiańskie korzenie wampira. Lecz czy tak jest w istocie?
Według "Słownika etymologicznego języka polskiego" wampir jest równoznaczny z upiorem. Maria Janion postuluje złożoną etymologię słowa „wampir” i nie do końca sprecyzowaną. Inni badacze, jak Heinrich Kunstman sugerują, że słowo „wampir” zrodziło się w antycznej Grecji, co dało początek słowiańskiemu słowu „ąpyr”, oznaczającemu „żywego po śmierci”. Słowo „wampir” zyskało liczne modyfikacje. Niemcy zapożyczając je od Serbów uzyskali współczesne brzmienie tego słowa - „vampire” .
Powyższe analizy ilustrują słowa Ryszarda Wincentego Berwińskiego, który twierdził, że wiara w upiory jest wspólna zarówno dla Grecji, jak i państw słowiańskich, gdyż powstała tam i była kultywowana w tym samym czasie. Tak więc można rzec, że wampir ma pochodzenie wielokulturowe.
Podobne materiały
Skomentuj
komentarzy (0)
Kod obrazkowy:
Pseudonim (maksymalnie 50 znaków)
Można wpisać maksymalnie 2000 znaków. Pozostało 2000 znaków.
Najczęściej czytane
Kilka dni temu wspominaliśmy, że Andrzej Sapkowski pracuje nad kolejną książką osadzoną w realiach Wiedźmina. Nie było wtedy żadnych szczegółów na ten temat, ale teraz zdradził je Mirosław Kowalski. >>
Mazowieckie Centrum Kultury i Sztuki od lat jest organizatorem najpopularniejszego na Mazowszu konkursu recytatorskiego dla dzieci i młodzieży – Warszawska Syrenka. >>
Do sprzedaży trafia właśnie trzeci tom Monster High serii dla młodzieży. “O wilku mowa…” Lisi Harrison wydało wydawnictwo Bukowy Las. >>
Ostatnie komentarze
Najnowsze konkursy
Zaproś do stacji znajomych
Newsletter
